Strażnik pamięci z miasta nad Sanem. Patriota- monumentalny symbol Stalowej Woli w tym roku skończy 15 lat
Góruje nad miastem w milczeniu, ale mówi więcej niż tysiąc słów. Od niemal piętnastu lat Patriota jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Stalowej Woli, znakiem pamięci, tożsamości i wdzięczności wobec tych, którzy walczyli o wolność. Monumentalna rzeźba autorstwa nieżyjącego już Andrzeja Pityńskiego na stałe wpisała się w krajobraz miasta i jego historię.
Pomysł wzniesienia pomnika narodził się w 1975 roku w środowisku Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej. To właśnie z ich inicjatywy Andrzej Pityński, wybitny rzeźbiarz znany z tworzenia dzieł o tematyce patriotycznej, opracował projekt, który po latach doczekał się realizacji. Prace nad monumentem prowadzone były w Gliwickich Zakładach Urządzeń Technicznych i trwały ponad rok.
Patriota został ukończony w 2010 roku. Mierzy 12 metrów wysokości, wykonany jest z brązu i waży ponad 5 ton. Całość osadzona jest na dwumetrowym, żelbetonowym cokole, obłożonym granitowymi płytami, co dodatkowo podkreśla jego monumentalny charakter.
Uroczyste odsłonięcie pomnika miało miejsce 11 września 2011 roku. W wydarzeniu uczestniczyło około 50 przedstawicieli stowarzyszenia (przypomnieć należy, że rzeźba została ufundowana przez Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej w Ameryce z siedzibą w Nowym Jorku, które na ten cel zebrało 200 tysięcy dolarów). Warto podkreślić, że sam autor dzieła również należał do tej organizacji.
Dziś Patriota to nie tylko pomnik, ale także punkt odniesienia, miejsce refleksji i symbol więzi łączącej Polaków w kraju i na emigracji. Zbliżająca się piętnasta rocznica jego obecności w przestrzeni Stalowej Woli stała się impulsem do przygotowania materiału filmowego poświęconego tej wyjątkowej rzeźbie monumentalnej oraz jej twórcy.
Bo choć Patriota trwa w bezruchu, jego przesłanie pozostaje żywe.
Komentarze
Z powstaniem Stalowej Woli związanych jest kilka kluczowych postaci z okresu II Rzeczypospolitej, bo miasto zostało założone w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego (COP) w latach 30. XX wieku.
Najważniejsze osoby
1. Eugeniusz Kwiatkowski (1888–1974)
Najważniejsza postać.
Wicepremier i minister skarbu.
Główny twórca koncepcji COP-u.
To on był politycznym „ojcem” Stalowej Woli jako nowego miasta przemysłowego.
Bez jego decyzji nie powstałaby ani Huta Stalowa Wola, ani samo miasto.
2. Władysław Kosieradzki
Inżynier i dyrektor budowy Zakładów Południowych (późniejsza Huta Stalowa Wola).
Odpowiadał za praktyczną realizację inwestycji przemysłowej.
3. Tadeusz Furgalski
Inżynier wojskowy.
Współtwórca koncepcji lokalizacji zakładów zbrojeniowych w regionie Sandomierszczyzny.
4. Ignacy Mościcki (1867–1946)
Prezydent RP.
Patronował projektowi COP.
Odwiedził budowę Zakładów Południowych w 1938 r., co miało duże znaczenie propagandowe.
5. Edward Rydz-Śmigły
Marszałek Polski.
Wspierał rozwój przemysłu zbrojeniowego, którego częścią była Stalowa Wola.
Lokalne postacie
Choć mniej znane ogólnopolsko, ważne byli też:
pierwsi dyrektorzy Huty,
inżynierowie i architekci projektujący miasto (np. urbanista Stanisław Odyniec-Dobrowolski).
W skrócie – „trójca założycielska”
Jeśli trzeba wskazać trzy kluczowe nazwiska:
Eugeniusz Kwiatkowski – wizja i decyzja polityczna.
Władysław Kosieradzki – realizacja przemysłowa.
Ignacy Mościcki – wsparcie państwowe na najwyższym szczeblu.
Stalowa Wola jest jednym z nielicznych polskich miast, które nie wyrosło z osady, tylko zostało zaprojektowane od zera przez państwo. To czyni te postacie wyjątkowo ważnymi w jej historii. I wstyd dka wlodarzy tego miasta, ze za wyjatkiem E.Kwiatkowskiego , te postacie nie doczekały sìę swoich pomników !!!!!!!
Ruska onuca od Bra una go postawiła, zaprzecza logice dzisiejszych poglądów inicjatora pomnika
SZACUN DLA PREZYDENTA SZLĘZAKA TAK TRZYMAĆ
DO WĄSY DOKŁADNIE TAK PEWNIE PEJSOLA UŚPIKANEGO Z MYCKĄ
Transformers symbolem stalowej,
to już rzeszów nie jest największym pośmiewiskiem z wielką cośtam
Jeszcze Prezydent obiecał nowy napis Stalowej Woli jakoś do tej pory nie ma żadnego dlaczego ???
Autor dzieła w perfekcyjny sposób przedstawił sylwetkę POLAKA , herosa prącego mimo przeciwności ,otrzymanych ran, do wolności do swobody do niezależności . Droga do celu nigdy nie była łatwa . Obecne władze miasta mają inny pogląd na na symbolikę pomnika , trzeba go ukryć w ciemnościach.
Jestem dumny z tego pomnika dziękuję wszystkim co przyczynili się do tego !!!
I to dzięki Andrzejowi Szlęzakowi mamy ten pomnik w Stalowej Woli. Po rondzie koło Jubilatu strach pomyśleć co by nam Lidiusz Nadweleszny postawił?