Lasy w okolicach Stalowej Woli przeżywają prawdziwe oblężenie grzybiarzy. Zrobiło się mokro, a w ściółce pojawiło się więcej grzybów. Na lokalnych targowiskach nie brakuje podgrzybków i prawdziwków, a w lasach pojawiły się już także gąski zielonki i niekształtne. Sezon będzie jednak powoli dobiegał końca. Przy okazji grzybobrania wraca odwieczne pytanie: grzyby lepiej wykręcać czy wycinać nożem? I jak zbierać je, by nie szkodzić leśnej przyrodzie?
Jesienna aura sprzyja grzybiarzom. Wilgotna ściółka i odpowiednie warunki sprawiły, że w lasach można znaleźć wiele popularnych gatunków. W okolicach Stalowej Woli miłośnicy grzybobrania wciąż zaglądają do lasów, a efekty ich wypraw widać również na lokalnych targowiskach, gdzie na kupujących czekają kosze pełne leśnych zbiorów.
Wśród najczęściej spotykanych grzybów są podgrzybki i borowiki szlachetne, nazywane potocznie prawdziwkami. Nie brakuje także maślaków, koźlarzy i innych gatunków. Pojawiły się już również gąski zielonki oraz gąski zmiennokształtne, kojarzone z późniejszą częścią sezonu.
Choć wilgotna pogoda może sprzyjać kolejnym zbiorom, sezon grzybowy będzie stopniowo wygasał. Wiele zależy od temperatury, opadów i pierwszych przymrozków. Dlatego grzybiarze starają się wykorzystać sprzyjający czas, zanim jesienne wyprawy staną się znacznie trudniejsze.
Wykręcać czy wycinać? Odwieczny dylemat grzybiarzy
Jedni grzybiarze nie wyobrażają sobie zbierania grzybów bez małego nożyka. Inni chwytają owocnik przy ziemi i ostrożnie wykręcają go z podłoża. Obie metody mają swoich zwolenników, a dyskusja o tym, która jest lepsza dla grzybni, powraca każdej jesieni.
Wbrew popularnemu przekonaniu samo wycinanie lub wykręcanie grzyba nie ma zasadniczego znaczenia dla dalszego rozwoju grzybni, jeśli robimy to ostrożnie. Widoczny nad ziemią grzyb to owocnik, czyli część organizmu służąca między innymi do wytwarzania i rozsiewania zarodników. Właściwa grzybnia znajduje się przede wszystkim w podłożu, gdzie tworzy rozbudowaną sieć strzępek. Dlatego najważniejsze jest to, by podczas zbierania nie niszczyć ściółki, nie rozgrzebywać gleby i nie uszkadzać niepotrzebnie podłoża. Zarówno przy wycinaniu, jak i przy wykręcaniu można zbierać grzyby w sposób, który nie narusza nadmiernie leśnego otoczenia.
Przy wycinaniu nożem owocnik zostaje oddzielony od podłoża, a jego dolna część może pozostać w ziemi. Nie oznacza to jednak, że z pozostawionego fragmentu automatycznie wyrośnie kolejny grzyb. Podobnie wykręcenie owocnika nie oznacza zniszczenia całej grzybni. Jej rozwój zależy od wielu czynników, w tym od wilgotności, temperatury i kondycji lasu. Dla grzybni nie ma znaczenia czy grzyb wykręcimy, czy wytniemy, ale czasem ma to znaczenie dla nas.
Dlaczego grzyby blaszkowe lepiej wykręcać?
W przypadku niektórych gatunków wykręcenie grzyba może być praktyczniejsze niż obcięcie go tuż przy ziemi. Dotyczy to zwłaszcza grzybów blaszkowych, u których ważne cechy rozpoznawcze znajdują się również na trzonie i u jego podstawy. Podczas identyfikacji grzyba znaczenie mogą mieć między innymi obecność i położenie pierścienia na trzonie, kolor blaszek, czyli hymenoforu, a także kształt i budowa podstawy trzonu. Pozostawienie dolnej części grzyba w ziemi może utrudnić sprawdzenie wszystkich tych cech.
Ostrożne wykręcenie całego owocnika pozwala obejrzeć go dokładniej i ocenić więcej szczegółów. To ważne szczególnie wtedy, gdy ktoś próbuje rozpoznać gatunek, którego nie zna zbyt dobrze. Trzeba jednak pamiętać, że pojedyncza cecha, taka jak kolor blaszek czy obecność pierścienia, nie wystarcza do bezpiecznego rozpoznania grzyba. Nie należy zbierać ani spożywać okazów, co do których nie ma pewności. W razie wątpliwości warto skorzystać z pomocy grzyboznawcy lub klasyfikatora grzybów. Taka osoba powinna być zatrudniana na lokalnych targowiskach i sprawdzać grzyby wystawione do sprzedaży.
Jak zbierać grzyby, żeby nie niszczyć lasu?
Niezależnie od wybranej metody warto pamiętać o kilku prostych zasadach. Grzyby należy zbierać ostrożnie, bez wyrywania dużych fragmentów ściółki i rozkopywania ziemi wokół owocnika. Po zbiorze dobrze jest delikatnie zasłonić naruszone miejsce ściółką. Ważne jest również pozostawianie w lesie grzybów starych, nadpsutych i robaczywych. Nie ma potrzeby niszczenia okazów, których nie zamierzamy zabrać do domu. Dotyczy to także grzybów niejadalnych i trujących. Choć nie trafiają do naszych koszyków, pełnią ważną rolę w leśnym ekosystemie. Wiele gatunków grzybów współpracuje z drzewami, pomagając im pobierać wodę i składniki mineralne, a inne uczestniczą w rozkładzie martwej materii organicznej.
Nie należy więc kopać w ściółce, rozgarniać mchu ani niszczyć grzybów tylko dlatego, że nie znamy ich gatunku lub nie nadają się do jedzenia. Las to złożony ekosystem, w którym każdy organizm ma swoje miejsce. Tymczasem w naszych lasach sporo skopanych, rozdeptanych i zniszczonych grzybów. Warto pamiętać, że wchodząc do lasu, nie jesteśmy u siebie.
W lesie jesteśmy gośćmi. Szanujmy jego mieszkańców. Nie wchodźmy na teren poligonów
Grzybobranie to nie tylko zbieranie darów lasu, ale również odpowiedzialność za miejsce, do którego przychodzimy. Las jest domem dzikich zwierząt i wielu organizmów, których często nawet nie zauważamy. Warto o tym pamiętać, szczególnie jesienią, gdy leśne ścieżki zapełniają się spacerowiczami i grzybiarzami.
Jedną z podstawowych zasad jest niezaśmiecanie lasu. Papierki, plastikowe opakowania, butelki i puszki należy zabrać ze sobą. Nie zostawiajmy odpadów przy leśnych drogach, na parkingach ani na skraju lasu. To, że śmieci nie leżą bezpośrednio na naszej ścieżce, nie oznacza, że nie szkodzą przyrodzie.
Warto również zachować ciszę. Głośne rozmowy, krzyki i odtwarzanie muzyki z telefonu zakłócają spokój leśnych mieszkańców. Zwierzęta potrzebują bezpiecznej przestrzeni, dlatego nie należy ich płoszyć, ścigać ani próbować do nich podchodzić. Jeśli spotkamy na swojej drodze dzikie zwierzę, najlepiej zachować dystans i pozwolić mu spokojnie oddalić się w głąb lasu. Pies, który towarzyszy nam podczas wyprawy, powinien być prowadzony na smyczy.
Pamiętajmy także o korzystaniu z miejsc udostępnionych do parkowania, nieblokowaniu leśnych dróg i przestrzeganiu oznakowania oraz ewentualnych zakazów wstępu. Wokół Stalowej Woli jest mnóstwo poligonów. Tablice informacyjne nie stoją przed wejściem na nie dla ozdoby. Ostatnio wojsko prowadzi wiele ćwiczeń i zdarzało się, że ktoś doznał uszczerbku na zdrowiu wchodząc tam, gdzie nie powinien.
Pochwalcie się Waszymi tegorocznymi zbiorami. Wklejajcie zdjęcia w komentarzach na Facebooku!













Wasze komentarze (6)
~ekolog
19 Października 2026 12:08
Żaden zawodowy grzybiarz nigdy żadnego grzybka nie będzie wykręcać a dlaczego bo bardzo często grzybki mają zakręcony korzonek w ziemi i jak spróbujecie ten korzonek wykręcać to korzonek urwiecie przy samym kapeluszku.
~ekolog
19 Października 2026 10:14
Byłem w ten weekend z przyjacielem na grzybkach w lesie i po grzybobraniu znajomy, przyjaciel powiedział , że nie ma takich drugich grzybiarzy jak ja i on przynajmniej na PODKARPACIU. Ja osobiście żadnych podgrzybków nie zbieram bo szybko by mi brakło miejsca na borowiki w koszu. Znalazłem dużo borowików i to młodziutkich zdrowych bo niektóre borowiki starsze są już robaczywe. Do tego rydze które zostały usmażone i zjedzone z wielkim smakiem bo to najlepsze grzybki do smażenia.Tyle smaku do jedzenia co dają rydze nie daje żaden inny grzyb w lesie. Obecnie jedyna rzecz co mnie interesuje to czy będzie końcem tego miesiąca jeszcze jeden wysyp bo jeśli będą noce powyżej 10 stopni i deszcze to możemy się spodziewać jeszcze ostatniego wysypu tego roku. Wszystko w rękach BOGA.
~ekolog
19 Października 2026 10:17
Zapomniałem dodać , że w jednym miejscu w lesie znalazłem takie miejsce, że rosło tam przynajmniej 20 borowików takich nieco za dużych. Ale była frajda takie miejsce zobaczyć bo to tylko wiedzą zawodowi grzybiarze a nie amatorzy zbierania podgrzybków.
~Rochu
19 Października 2026 11:28
pleciesz głupoty
~Polan
19 Października 2026 11:31
pajacu! Nie mieszaj Boga do grzybów. Pan Bóg nie zajmuje się twoimi grzybami a patrząc na twoje komentarze to mniemam że on ciebie opuścił.
~ekolog
19 Października 2026 11:53
do polan, to ty nie pajcuj bo się kompromtujesz w oczach wszystkich mieszkańców naszego miasta. Wszystko co mamy zawdzięczamy tylko PANU BOGU zwłaszcza w naturze. A od kogo zależy pogoda a od pogody zależą grzybki czy będą czy nie będą.
Dodaj swój komentarz